MECMUATÜ LİL KAVAİDİL FIKHİYYE

“El-Mecmua lil-Kavaid’il-Fıkhıyye” (Fıkıh Kaideleri Koleksiyonu) isimli kitabın incelemesine dayanarak, kitabın genel muhtevası, ihtiva ettiği önemli bilgi ve belgeler ile özetini aşağıda sunuyorum:

1. Kitabın Genel Muhtevası
Bu eser, Müftü Amimü’l-İhsan el-Müceddidi el-Bereketî tarafından derlenmiş olup, Hanefi mezhebine ait fıkıh usulü ve kaidelerini (kurallarını) ihtiva eden kapsamlı bir derlemedir. Kitap tek bir metinden ziyade, fıkıh ilminin farklı yönlerini ele alan beş ayrı risalenin (kitapçığın) bir araya getirilmesinden oluşmaktadır.
Kitabın temel amacı, fıkhi hükümlerin dayandığı genel kuralları (külli kaideleri), terimlerin tanımlarını ve fetva verme usulünü bir arada sunarak öğrencilere ve araştırmacılara kaynaklık etmektir.

2. Önemli Vurucu Noktalar, Bilgi ve Belgeler
Kitap, muhteva olarak beş ana bölüme (risaleye) ayrılmıştır. “Belgeler”den kasıt, kitabın içinde yer alan ve her biri klasik fıkıh literatürünün önemli birer parçası olan şu temel metinlerdir:
• · Birinci Risale: İmam Kerhî’nin Usulü (El-Usul li’l-Kerhî): Hanefi mezhebinin büyük imamlarından İmam Kerhî’nin (v. 340 h.) fıkıh usulü kaidelerini ihtiva eder. Yazar, her bir kaidenin altına İmam Nesefî’den örnekler eklemiştir.
• o Örnek Kaide: “Yakin (kesin bilgi), şek (şüphe) ile zail olmaz”.
• o Örnek Kaide: “Zahir (görünen durum), istihkakı (hak iddia etmeyi) def eder ancak istihkakı vacip kılmaz”.
• · İkinci Risale: İhtilaflı Meselelerin Usulü (Usulu’l-Mesaili’l-Hilafiyye): İmam Ebu Zeyd ed-Debbûsî’nin (v. 430 h.) “Te’sîsü’n-Nazar” adlı kitabından seçilen, fıkhi ihtilafların dayandığı temel ilkeleri ele alır. Bu bölümde Hanefi imamları (Ebu Hanife, Ebu Yusuf, İmam Muhammed) arasındaki ve diğer mezheplerle (İmam Şafii, İmam Malik) olan görüş ayrılıklarının temelleri incelenir .
• · Üçüncü Risale: Külli Fıkıh Kaideleri: Yazarın; Şerhu’s-Siyeril-Kebir, El-Hidaye, El-Eşbah ve’n-Nezair ve Mecelle gibi temel eserlerden derlediği genel fıkıh kurallarını ihtiva eder
• o Vurucu Bilgi: Kaideler alfabetik sıraya göre dizilmiştir ve her biri için kaynak gösterilmiştir (Örn: “Zarar izale olunur”, “Adet muhakkemdir” gibi).
• · Dördüncü Risale: Fıkhi Tanımlar (Et-Ta’rifatü’l-Fıkhıyye): Fıkıhçılar arasında kullanılan teknik terimleri açıklayan sözlük niteliğinde bir bölümdür.
• · Beşinci Risale: Müftü Edebî (Edebü’l-Müftî): İmam-ı Azam Ebu Hanife’nin mezhebi üzerine fetva verme kurallarını ve müftünün taşıması gereken özellikleri anlatır.
Önemli Bir Vurucu Nokta: Kitap sadece teorik kuralları vermekle kalmaz, “Meseleler” başlığı altında bu kuralların pratik hayattaki (örneğin alışveriş, namaz, davalar) uygulamalarını da detaylandırır .

3. Özet
“El-Mecmua lil-Kavaid’il-Fıkhıyye”, Hanefi fıkhının omurgasını oluşturan genel ilkelerin ve usul kurallarının derlendiği ansiklopedik bir eserdir. Kitap, İmam Kerhî ve Debbûsî gibi otoritelerin metinlerini; fıkhi terimler sözlüğü ve fetva usulü rehberi ile birleştirerek, okuyucuya fıkhın hem teorik altyapısını hem de pratik uygulama mantığını sunmaktadır. Özellikle hükümlerin neden ve nasıl verildiğini anlamak isteyenler için ihtilaflı meselelerin köküne inmesi bakımından kıymetli bir kaynaktır.

Eseri indir.
https://t.me/dindersimamhatip/85478